Spijsvertering, zo belangrijk en zo kwetsbaar

 

Proces waarbij wat je eet in je ingewanden wordt omgezet in nuttige stoffen voor je lichaam”

Dat is een definitie van spijsvertering. Dat doet ons lichaam netjes en alle kleine moleculen worden omgezet in energie (beschikbaar of als reserves). Wat niet meer nodig is wordt uit ons lichaam geworpen.

Tenminste, als alles goed werkt. Maar wat hoort bij dit proces, die voor de meeste van ons “gewoon” eten is? En wat kan er mis aan gaan? Wat voel je dan? Wat kan eraan gedaan worden om te herstellen?

Het systeem

Alles begint bij de neus. Als we de heerlijke geur van versgebakken brood ruiken, begint speeksel al te lopen in ons mond. Hetzelfde gebeurt bij het zien (ogen) van een lekker stuk taart of worst (naargelang je smaak meer zoet of hartig is).

Op dat moment worden ons zenuw- en hormoonstelsel geactiveerd. Men begint “honger” te voelen (beter bekend als trek, want echt honger je of je iets eetbaars ziet of niet) en bereidt ons lichaam zich voor om te gaan consumeren.

spijsvertering uit balans?Besloten wat we gaan eten, zal het zaak zijn om het in de mond te stoppen, het liefst in “hapbaar” formaat, en te gaan proeven en kauwen (tanden en tong helpen dus mee), terwijl de speekselklieren een hele reeks aan stoffen (o.a. verteringsenzymen) vrijlaten.

Na dat we deze verrukkelijke hap voedsel tot pap hebben gereduceerd en goed gemengd met het speeksel, slikken we het door (weet u nog dat uw oma wilde steeds dat u minimaal 17 keer zou kauwen?). Langzaam, dat is wel de bedoeling, daalt deze hap (bolus) door de slokdarm richting maag. Hier aangekomen wordt het omringd door maagzuur en, door maagbeweging (maagperistaltiek) verder verkleind en “verteerd” door het zuur en andere enzymen. In de maag duurt het proces tussen 45 minuten en 2 uur. Pas dan kan het hapje zijn entree maken in de dunne darm. Bij binnenkomst krijgt het meteen een warme douche op basis van gal en meer enzymen, afkomstig uit de galblaas en de alvleesklier, die zorgen voor het verder verteren van verschillende stoffen, die het, nu wel tot een brijige substantie gereduceerde, hapje prijs gaat geven. In de dunne darm zet deze brij, door een circa 6 meter lange kronkelende en bewegelijke pad, zijn reis voort richting de dikke darm. Tijdens deze reis in de dunne darmen, worden al vitaminen en andere voedingsstoffen opgenomen via het slijmvlies. Als alles goed verlopen is tot dit punt, is de brij nu zodanig verteerd en in zulke kleine deeltjes gereduceerd, dat in de dikke darm alle nog bruikbare stoffen aan het bloed, via de darmwand, overhandigt. Vervolgens zorgt de dikke darm ook voor recycling van al het bruikbare vocht.  Langzamer maar zeker wordt de brij dikker van consistentie en wordt verder verwrongen en door de resterende 50-80 centimeters darmen geduwd, zijn weg richting endeldarm en, eindelijk, via de anus zijn eindbestemming vinden.

De reis is compleet. Dit kan tussen 12 en 48 uur en in sommige gevallen mogelijk zelfs langer duren.

Wat zijn al die kleuren?

De gekleurde woorden geven weer waar, het vaakst, iets fout kan lopen waardoor er klachten kunnen ontstaan. En dat zijn er nog wat…en helaas niet eens allemaal. Ik heb buiten beschouwing gelaten ziekmakende organismen zoals bacteriën en virussen die met het voedsel mee naar binnen kunnen komen.

Bij aandoeningen kunt u meer informatie vinden over een aantal van deze bacteriën en wat ze kunnen veroorzaken.

Wat kunt u voelen als iets niet helemaal goed loopt?

Signalen waaruit kan blijken dat uw spijsverteringstelsel hier en daar steken laat vallen kunnen verschillend zijn. Hieronder volgt een korte opsomming per deel van het stelsel.

Betreft slokdarm en maag (bezoek aan huisarts is aan te raden)

  • het gevoel heeft dat uw eten niet zakt;
  • ongewild gewicht verliest;
  • regelmatig moet overgeven of als u bloed overgeeft;
  • aanhoudende pijn heeft in uw bovenbuik of bij uw borstbeen;
  • een verminderde eetlust heeft;
  • last krijgt van pikzwarte ontlasting;
  • steeds erg moe bent of als u last heeft van duizeligheid.

Betreft darmen (bezoek aan huisarts aan te raden)

  • een blijvende verandering opmerkt in uw ontlastingspatroon (constipatie en diarree afwisselend);
  • steeds erg moe bent;
  • ongewild gewicht verliest;
  • bloed bij uw ontlasting heeft;
  • aanhoudende diarree heeft, of diarree met hoge koorts;
  • aanhoudende of hevige buikpijn of andere ongemakken in uw buik heeft;
  • het gevoel heeft dat uw darm niet volledig wordt geleegd;
  • last krijgt van pikzwarte ontlasting

Betreft lever en galblaas en galwegen (bezoek aan huisarts aan te raden)

  • regelmatig moet overgeven;
  • vaak misselijk bent;
  • steeds erg moe bent;
  • ongewild gewicht verliest;
  • last heeft van geelzucht (het geel zien van de huid en/of het oogwit);
  • last heeft van ontkleurde, witgele ontlasting;
  • last heeft van jeuk
  • weinig eetlust heeft;
  • aanhoudende pijn heeft in uw rechterbovenbuik.

Een aantal van de bovengenoemde klachten kunnen symptomen van acute situaties waardoor de huisarts zal de expertise inschakelen van een specialist (MDL-arts).

Toch kan het zijn dat u al lang een vaag en onverklaarbare buikpijn heeft, of dat u te horen krijgt dat u aan PDS (zie Prikkelbare Darm Syndroom pagina voor meer info en een basis checklijst) ook bekend als spastisch colon of IBS -irritable bowel syndroom, en dat u vrolijk zich aan de 15% van de Nederlandse bevolking (meerderheid vrouwen) kunt aansluiten en ermee leren leven…en daar zit u met uw buikpijn… of toch niet?

Hoe kunnen we zorgen dat alles goed loopt?

Net bij alle klachten het belangrijkst en meteen het moeilijkste stuk van de puzzel is het vinden van de oorzaak. Sommige zijn duidelijk te zien, andere wat minder.

De kwaliteit van “het hapje” is uitermate bepalend, net zoals de gezondheid van alle betrokken organen en uw leefstijl.  Gezonde voeding (leuk… wat is dat tegenwoordig?), hoeveelheden en bereidingswijze daarvan, hypergevoelige reacties tot voedingsmiddelen (intolerantie/allergieën), weinig beweging, roken, alcohol gebruik, te snel eten en niet goed kauwen om de meest voorkomende en redelijk makkelijk aanpasbare reden tot ongemak in het spijsverteringstelsel.

Sommige zijn wat minder duidelijk en vragen op een dieper onderzoek, vaak ontlasting-, speeksel-, bloed- en urineonderzoek.

Er zijn verschillende tests die u thuis kan uitvoeren en direct naar het lab opsturen op de markt en ook in de praktijk beschikbaar. Daar adviseer ik u graag over de verschillende keuzes. En daarna?

Hopelijk brengen de onderzoeken en de vragen (anamnese, uw verhaal) een mogelijke oorzaak (of meerdere) aan het licht. Dan is het zaak om een prioriteit te gaan stellen en een therapieadvies te formuleren. Dat zal een reeks aanpassingen en eventuele voedingssupplementen ter ondersteuning inhouden. Soms zullen de resultaten meteen voelbaar en soms zal iets meet tijd nodig zijn om tot herstel te komen.

 

 

Check hier of mijn consulten in aanmerking komen voor vergoeding bij uw verzekeraar/polis.

check of je verzekering de consulten vergoedt

Privacy verklaring

Kigelia Lichaam en Geest / Orthomolecualre Praktijk Almere respecteert uw privacy en draagt zorg voor het vertrouwelijk behandelen van uw persoonlijke informatie. Wij verstrekken of verkopen geen enkele persoonlijke informatie aan derden, met uitzondering van aan de door u geselecteerde gezondheids-professional.

lees hier de volledige privacy verklaring

Copyright © 2018 by OP-Almere.nl . All rights reserved.